"Söz sukutta
Işık karanlıkta
Yaşam ölürken gökyüzünde,
Uçarken parlar atmaca."
-(Ea'nın Yaratılışı)
Tolkien'in kitaplarını tükettiğim ama Türkçeye çevrilen diğer fantastik kurgu romanlarının artık açlığımı dindiremediği bir dönemdi. Acaba beni onun kadar etkileyebilecek başka bir yazar ya da yapıt olacak mı diye merak ediyordum. İşte böyle bir dönemde aldım Yerdeniz serisinin ilk kitabını. Muhteşemdi, harküladeydi, süperdi! İyi bir kitap bekliyordum ama elimde türün en iyi kitaplarından biri duruyordu. O günden sonra birşeyler değişmişti benim için. Tamam Tolkien hala bir numaraydı; ama onu kopyalamadan da birşeyler, hem de çok güzel birşeyler yapılabileceğini öğrendim. Daha sonra bilimkurgu kitaplarına da bulaştığımda ilk okuduklarımdan biri oldu Mülksüzler. Zaten merak ettiğim, kendimi yakın hissettiğim bir konuydu anarşizm, Mülksüzler'in arka kapağındaki yazısı da beni ikna etmekte yeterliydi.
"Romanım Mülksüzler, kendilerine Odocu diyen küçük bir dünya dolusu insanı anlatıyor. İsimlerini toplumlarının kurucusu olan Odo'dan alıyorlar; Odo romandaki olaylardan kuşaklarca önce yaşamış, bu yüzden olaylara katılmıyor, ya da yalnızca zımnen katılıyor, çünkü bütün olaylar aslında onunla başlamıştı.
Odoculuk anarşizmdir. Sağı solu bombalamak anlamında değil: kendine hangi saygıdeğer adı verirse versin bunun adı tedhişçiliktir. Aşırı sağın sosyal-Darwinist ekonomik özgürlükçülüğü de değil; düpedüz anarşizm: eski Taocu düşüncede öngörülen, Shelley ve Kropotkin'in, Goldmann ve Goodman'ın geliştirdiği biçimiyle. Anarşizmin baş hedefi, ister kapitalist isterse sosyalist olsun, otoriter devlettir; önde gelen ahlakî ve ilkesel teması ise işbirliğidir (dayanışma, karşılıklı yardım). Tüm siyasal kuramlar içinde en idealist olanı anarşizmdir; bu yüzden de bana en ilginç gelen kuramdır."
Daha sonraları elime Kadınlar, Rüyalar, Ejderhalar adlı kitabı geçti. Tamamını okuyamadım ama tek bir makale yeterliydi benim için: "Amerikalılar Neden Ejderhalardan Korkar?". Muhteşemdi ve benim için sadece Amerikalıların değil, Türklerin ve aslında aşağı yukarı bütün günümüz toplumlarının neden konu fantastik kurgu olunca bunu bayağı bulduklarını anlamamı sağladı. Babam, o kadar kitap okuyan o adam niye Yüzüklerin Efendisini okumuyor, onu anlamamı sağladı.
Yerdeniz serisiyle büyümek hakkında önemli şeyler öğretti, Mülksüzlerle anarşizmi öğretti ve Tao'ya merak sarmamı sağladı. Önümde yeni ufuklar açtı, beni çok derinden etkiledi. Bu yazıda bu kadar az kitaptan bahsediyorsam bunun sebebi de şudur, çünkü bütün kitaplarını okuyup bitirmemek için zor duruyorum; ama benim için o kadar kıymetliler ki birgün bitecekler ve okuyabileceğim başka Ursula K. Le Guin kitabı kalmayacak diye korkuyorum.
İçimdekileri döktüm, biraz da ansiklopedik bilgi lazım size, eh buyrun vikipedi'den taza arakladım:
Ursula Kroeber Le Guin, ABD'li yazar.
1929'da Kaliforniya, ABD'de dünyaya geldi. antropolog bir babayla (Alfred Kroeber) yazar bir annenin (Theodora Covel Brown Kracaw Kroeber) kızıdır. Massachusetts-Radcliffe College'tan sonra Columbia Üniversitesi'ni bitirdi. Fransa'da "Ortaçağ ve Rönesans Dönemi Edebiyatı" üzerine yüksek lisans yaptı. 1951'de tarihçi Charles A. Le Guin ile evlendi. Üç çocuk dünyaya getirdi. Halen ABD'nin Oregon eyaletinde yaşamaktadır.
Bilimkurgu türünde yazmaya 60'li yıllarda başladı. İlk öyküsü 1962'de yayınlandı. Pek çok üniversitede ders verdi, çeviri, derleme ve makaleleri yayınlandı. Le Guin, 1969'da yazmış olduğu "Karanlığın Sol Eli" adlı romanıyla Bilimkurgu dünyasının 2 büyük ödülü olan Hugo ve Nebula ödüllerini aldıktan sonra ün kazanmıştır. Ayrıca, 1974'te yazmış olduğu ütopik bilimkurgu romanı Mülksüzler ile 1975'de yine Hugo ve Nebula ödüllerini almıştır. Bilimkurgu ve fantastik kurgunun yanısıra şiir ve çocuk kitapları da bulunmaktadır.
Le Guin, teknolojik gelişmelerin değil, politika, toplumbilim ve psikolojinin öne çıktığı ve alternatif toplum biçimlerinin sorgulandığı bilimkurgu yaklaşımının en önemli temsilcilerindendir.
Eserleri arasında özellikle Yerdeniz Üçlemesi ya da sonradan eklenen dördüncü kitapla Yerdeniz Dörtlemesi (ing. Earthsea Quartet) çok ciddi hayran kitlesine ulaşmıştır. Bu serinin 3. romanı olan "En Uzak Sahil" (The Farthest Shore) kitabıyla 1973 yılında Çocuk Kitapları için verilen ABD milli ödülü (National Book Award) kazamıştır.
Ana Temaları
Temel feminist teoreme oldukça hakim olan Le Guin yazılarında teorisini gizlice vererek erkek okuru rahatsız etmez ve teoriyi okuyucuya gizlice zerk eder. Anarşist eğilimli ya da anaerkil toplumlar yaratmaktan çekinmez. Zaten hayatı boyunca asice hareket etmiştir. Kadınlar, Rüyalar, Ejderhalar adlı makale denemesinde bir yazısında zamanında Playboy dergisinde bile yazdığını söylemektedir. Pek çok okuru için bilge bir kadın tiplemesi olan Le Guin Ged (Çevik Atmaca) karakteri ile de pek çok okurun kişiliğine etki etmiştir. Yüzüklerin Efendisi'ndeki bilge ve ilk yaratılan Gandalf'ın aksine (Gandalf Tolkien mitosunda ilk yaratılan ve kutsal olan maiardandır. Bkz. Güç Yüzüklerine Dair adlı Tolkien kitabı) Le Guin'in baş kahramanı Ged Gont'lu bir keçi çobanı olarak başlayıp Roke adası büyücülerinin en büyüklerinden olmuştur. Yeraltı tanrılarının başrahibesi Tenar ise sıradan bir kadın olmayı tercih ederek kendini bulmuştur. Le Guin'in her kahramanı, her romanı bir süreç, bir değişim anlatır. Bilgeliği ve büyümeyi değişmekten korkmamakta bulur.
Romanları:
* Gifts, 2004
* Earthsea 5: The Other Wind, 2001
* The Telling, 2000
* Always Coming Home, 1985
* Earthsea 4: Tehanu, 1990
* The Eye of the Heron, 1983
* The Beginning Place, 1980
* Malafrena, 1979
* Very Far Away from Anywhere Else, 1976
* The Word for World is Forest, 1976
* The Dispossessed, An Ambiguous Utopia, 1974
* Earthsea 3: The Farthest Shore, 1972
* The Lathe of Heaven, 1971
* Earthsea 2: The Tombs of Atuan, 1970
* The Left Hand of Darkness, 1969
* Earthsea 1: A Wizard of Earthsea, 1968
* City of Illusion, 1967
* Planet of Exile, 1966
* Rocannon's World, 1966
Öykü Kitapları:
* Changing Planes, 2003
* The Birthday of the World, 2002
* Tales from Earthsea, 2001
* Unlocking the Air, 1996
* Four Ways to Forgiveness, 1995
* A Fisherman of the Inland Sea, 1994
* Searoad, 1991
* Buffalo Gals, and Other Animal Presences, 1987
* The Compass Rose, 1982
* Orsinian Tales, 1976
* The Wind's Twelve Quarters, 1975
Makaleler:
* The Wave in the Mind, 2004
* Steering the Craft, 1998
* Dancing at the Edge of the World, 1992
* The Language of the Night, 1989
Şiirler:
* Sixty Odd, 1999
* Going Out with Peacocks, 1994
* Blue Moon Over Thurman Street (Roger Dorband'la birlikte), 1994
* Wild Oats and Fireweed, 1988
* Hard Words, 1981
* Wild Angels, 1974
Türkçe'de Le Guin:
* Yerdeniz Dizisi
* Öteki Rüzgar (The Other Wind), 2004
* Yerdeniz Öyküleri (Tales from Earthsea), 2001
* Tehanu (Tehanu), Ocak 1996
* En Uzak Sahil (The Farthest Shore), Temmuz 1995
* Atuan Mezarları (The Tombs of Atuan), Nisan 1995
* Yerdeniz Büyücüsü (Wizard of Earthsea), Eylül 1994 Metis, Çeviri: Çiğdem Erkal İpek
* Uçuştan Uçuşa (Changing Planes) Metis, 2004 Çeviri: Çiğdem Erkal İpek
* Başka Bir Yer,K Kitaplığı, 2002, Çeviri: Cem Akaş
* Hep Yuvaya Dönmek (Always Coming Home), Ayrıntı, 2002, Çeviri: Cemal Yardımcı
* Bağışlanmanın Dört Yolu (Four Ways to Forgiveness), Metis, 2001, Çeviri: Çiğdem Erkal İpek
* Kadınlar Rüyalar Ejderhalar (Makaleler), Metis, 1999, Çeviri: Deniz Erksan
* Dünyaya Orman Denir (The Word for World Is Forest), Metis, Eylül 1996, Çeviri: Özlem Dinçkal
* Rocannon'un Dünyası (Rocannon's World), Metis, 1995, Çeviri: Tuba Çele
* Her Yerden Çok Uzakta (Very Far Away from Anywhere Else), İmge Kitabevi, 1995, Çeviri: Semih Aközlü
* Başlama Yeri (The Beginning Place), İletişim Yayınları, Haziran 1995, Çeviri: Can Eryümlü
* Balıkçıl Gözü (The Eye of the Heron), Metis, Haziran 1995, Çeviri: Tuba Çele
* Hayaller Şehri (City of Illusions), (Yeni baskısı Yanılsamalar Kenti adıyla yapılmıştır), İmge Kitabevi, 1994, Çeviri: Meltem Tayga
* Karanlığın Sol Eli (The Left Hand of Darkness), Ayrıntı Yayınları, Ekim 1993, Çeviri: Ümit Altuğ
* Atmacanın Türküsü (Wizard of Earthsea ve The Tombs of Atuan bir kitapta toplanmış), Ne Yayınları, Ekim 1992, Çeviri: Barış Karaoğlu, Gülsüm Ramazanoğlu
* Gülün Günlüğü (The Wind's Twelve Quarters ve The Compass Rose'dan alınan öyküler), Ayrıntı Yayınları, Mart 1992, Çeviri: Ümit Altuğ
* Mülksüzler (The Dispossessed: An Ambiguous Utopia), Metis, Ocak 1990, Çeviri: Levent Mollamustafaoğlu
* Sürgün Gezegeni (*), İthaki, Ağustos 1999, Çeviri: Ayşe Gorbon





